AG-overlevingstafel en AG-prognosetafel: stand van zaken

11 november 2009
Inleiding

Begin 2007 heeft het Actuarieel Genootschap (AG) de AG-tafel 2000–2005 gepubliceerd. Deze overlevingstafel bevat de afgeronde sterftekansen van de gehele Nederlandse bevolking in de jaren 2000 tot en met 2005. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) heeft de basisgegevens voor deze tafel geleverd in de vorm van een vijfjaars sterftestatistiek van de gehele bevolking. Ten behoeve van het gebruik voor actuariële doeleinden heeft het AG deze ruwe data afgerond en gladgestreken. Naast de AG-tafel 2000–2005 heeft het AG begin 2007 ook een prognosetafel voor de jaren tot en met 2050 uitgebracht.

 

Eind 2007 en 2008 heeft het CBS de ruwe sterftekansen voor de jaren 2001–2006 respectievelijk 2002–2007 vrijgegeven. Deze gegevens zijn door de AG Commissie Overlevingstafels - op de in de genoemde publicatie beschreven wijze - bewerkt. Dit heeft geleid tot de AG-tafel 2001–2006 respectievelijk 2002-2007.
De opdracht van het Bestuur AG aan de Commissie Overlevingstafels is de ontwikkelingen met betrekking tot de levensverwachting te monitoren en daarover te rapporteren.

 

De resultaten van bovengenoemde updates en de door het CBS in december 2008 afgegeven herziene prognose voor 2050 zijn voor de Commissie Overlevingstafels aanleiding geweest na te denken over een update van de eerder afgegeven prognose 2005-2050.

 

Stand van zaken

Bij de publicatie van de update van de AG-tafel 2002–2007 is de verwachting uitgesproken dat aan het einde van dit jaar een herziene prognosetafel door het AG gepubliceerd zou kunnen worden. Deze verwachting is helaas te optimistisch gebleken.

De oorzaken hiervan zijn met name dat:

  • nader onderzoek naar de robuustheid van het door de Commissie Overlevingstafels gebruikte prognosemodel noodzakelijk is. Dit mede in het licht van de geconstateerde afwijkingen tussen prognose en realisatie in de afgelopen jaren;
  • bij gezaghebbende instellingen de complexiteit ook wordt onderkend met betrekking tot de modellering van de toekomstige levensverwachting. De Commissie Overlevingstafels heeft uitgebreid gesproken met deze instellingen;
  • nader onderzoek naar het aannemelijkheidgehalte van de CBS prognose in relatie tot de omringende landen en andere onderzoeken ter zake noodzakelijk is;
  • nader onderzoek wordt gedaan naar een mogelijke oprekking van de prognosehorizon naar 2060.

Het AG is van mening dat de nodige zorgvuldigheid betracht moet worden bij het opstellen van nieuwe prognosetafels die in ons land worden gehanteerd bij de waardering van de verplichtingen. Mede gelet op bovengenoemde oorzaken kost het onderzoek van de Commissie Overlevingstafels meer tijd dan vooraf is ingeschat. Het streven is in de loop van komend jaar met een update van de prognosetafel naar buiten te treden.

 

Tot slot

In de pers en in de wandelgangen wordt gezinspeeld op het feit dat een nieuwe prognosetafel beschikbaar is, al dan niet in concept. Dit is pertinent onjuist zoals hiervoor is toegelicht.

 

De Wet Financieel Toezicht, de Pensioenwet en de Wet verplichte beroepspensioenregeling rekenen het tot de verantwoordelijkheid van de certificerend actuaris oog te hebben voor de ontwikkelingen in voor de voorziening bepalende aannames zoals – onder andere - de levensverwachting en de impact daarvan op de specifieke portefeuilles.


Het AG en in het bijzonder de Commissie Overlevingstafels levert daarvoor ondersteuning in de vorm van regelmatige publicaties (up-dates) van overlevingstafels en prognosetafels. Indien het CBS tijdig de vijfjaars sterftestatistiek bekend maakt, zal het AG nog dit jaar met een update 2003-2008 komen.


Zodra de benodigde duidelijkheid er is, zal het AG overgaan tot publicatie van de nieuwe prognosetafels. Mocht dat (te) lang op zich laten wachten dan zal in het Commissie-overleg in december 2009 - vooruitlopend op de publicatie van de nieuwe prognosetafel - worden bekeken in hoeverre aan certificerend actuarissen suggesties aangereikt kunnen worden op welke wijze kan worden omgegaan met de sterfteverwachting en de mogelijke veranderingen daarin.